Wat houdt het vuurwerkverbod in 2026 precies in?

Met het ingaan van de Wet veilige jaarwisseling op 1 augustus 2026 mag niemand in Nederland nog consumentenvuurwerk uit de categorieën F2 en F3 kopen, bezitten of afsteken. Alleen categorie F1-vuurwerk blijft toegestaan. Denk hierbij aan fop- en schertsvuurwerk zoals sterretjes, trektouwtjes en kleine grondbloemen. Reguliere winkels verkopen geen siervuurwerk of knalvuurwerk meer aan particulieren.

Het landelijk vuurwerkverbod in Nederland trad definitief in werking nadat het kabinet voldeed aan drie duidelijke voorwaarden: een sluitend handhavingsplan, een nadeelcompensatieregeling voor vuurwerkondernemers en een ontheffingsmogelijkheid voor gemeenten. Mensen die thuis nog oud vuurwerk bewaren, leveren dit kosteloos in tijdens georganiseerde gemeentelijke inleverdagen.

Welke regels gelden voor lokale ontheffingen en gemeenten zoals Zwolle en Tilburg?

Burgemeesters mogen onder strikte voorwaarden een lokale ontheffing verlenen voor georganiseerde vuurwerkshows. Waar steden zoals Amsterdam, Utrecht en Rotterdam al eerder lokale afsteekverboden hanteerden, stemmen nu ook centrumsteden zoals Zwolle en Tilburg hun beleid af op de landelijke kaders. De Raad van State formuleerde duidelijke criteria om wildgroei en gevaar te voorkomen:

• Aantoonbare lokale binding: Uitsluitend verenigingen of stichtingen met wortels in de wijk of het dorp kunnen een ontheffing krijgen. Denk aan een dorpsraad, carnavalsvereniging, wijkcomité of sportclub. Eerdere activiteiten en het officiële vestigingsadres bewijzen deze binding.
• Professionele veiligheidsafstanden: Organisatoren houden exact dezelfde afstanden aan als gecertificeerde schietbedrijven bij professionele shows. Deze afstand bedraagt 15, 40 of 60 meter, afhankelijk van het kaliber en type vuurwerk.

Waarom bleek een landelijk verbod noodzakelijk na eerdere jaarwisselingen?

Lokale verboden bleken in de praktijk moeilijk te handhaven. Tijdens de jaarwisseling rond 2024 en 2025 meldden zich ruim 1.100 slachtoffers met vuurwerkletsel bij ziekenhuizen en huisartsenposten. Uit cijfers van kenniscentrum Veiligheid NL bleek bovendien dat bijna een kwart van alle slachtoffers viel in regio’s waar op papier al een gemeentelijk verbod gold. Velen kochten vuurwerk simpelweg in buurgemeenten.

Ruim 45 procent van de gewonden stak zelf geen vuurwerk af, maar stond als omstander te kijken. Daarnaast was ruim 37 procent van de slachtoffers op de eerste hulp jonger dan 16 jaar. Een algemeen verbod neemt de brede beschikbaarheid weg en verlaagt het aantal acute traumagevallen.

Hoe controleert de politie op vuurwerk uit Duitsland en België?

Veel particulieren zoeken uitwijkmogelijkheden. Uit onderzoek blijkt dat groepen jongeren vuurwerk aanschaffen in België of Duitsland, waar andere regels gelden. Anderen bestellen illegaal zwaar knalvuurwerk via online platforms zoals Snapchat. De politie zet gerichte maatregelen in om deze toevoer te blokkeren:

1. Grenscontroles: Aan de grenzen met Duitsland en België controleert de politie extra met automatische kentekenherkenning (ANPR-camera’s).
2. Surveillance vanuit de lucht: Handhavers zetten drones in om verdachte situaties en afsteeklocaties direct in beeld te brengen.
3. Digitale opsporing: Digitale rechercheurs screenen handelskanalen op sociale media om illegale handelaren en opslaglocaties in woonwijken op te rollen.
4. Inbeslagname en straf: De politie neemt aangetroffen consumentenvuurwerk direct in beslag en legt boetes of processen-verbaal op.

Hoe verleen je eerste hulp bij acute vuurwerkongevallen?

Wanneer iemand toch gewond raakt door vuurwerk, telt iedere minuut om ernstige complicaties te voorkomen. Kennis van directe eerste hulp redt levens en beperkt blijvende invaliditeit:

• Brandwonden koelen: Koel de wond direct 10 tot 20 minuten met lauw, zacht stromend leidingwater. Verwijder kleding alleen als deze niet aan de huid kleeft. Smeer nooit zalf, boter of tandpasta op de wond en dek het letsel losjes af met steriel verband of schone huishoudfolie.
• Oogletsel behandelen: Laat het slachtoffer niet in het oog wrijven en spoel niet bij vermoeden van een scheur of perforatie. Dek beide ogen losjes af om onwillekeurige oogbewegingen te stoppen en schakel direct medische hulp in.
• Grote bloedingen stelpen: Oefen direct druk uit op de wond met een schone doek of snelverband. Bewaar eventueel afgerukte vingers in een schone, droge plastic zak en leg deze zak in een bak met koud water en ijs (zorg dat het weefsel niet direct nat bevriest). Bel direct 112.

Wil je weten hoe je kalm en vaardig handelt bij brandwonden, bloedingen en reanimatie? Bekijk de praktische EHBO Basis cursus van SBN. Voor medewerkers die binnen organisaties incidenten moeten bestrijden, biedt de praktijkgerichte BHV Basis training actuele kennis over ontruimen, brandbestrijding en levensreddende handelingen.

Welke voorzorgsmaatregelen neem je voor de jaarwisseling?

Beperk risico’s rond bedrijfspanden, magazijnen en woonlocaties vooraf met deze concrete stappen:

• Sluit containers, brievenbussen en buitenopslagen tijdig af.
• Controleer of de aanwezige verbandtrommels compleet zijn en over actueel brandwondengaas beschikken.
• Houd blusmiddelen en nooduitgangen vrij van obstakels.
• Controleer wie binnen het team of de organisatie over een geldig EHBO- of BHV-certificaat beschikt.

Goede voorbereiding voorkomt paniek op de werkvloer. Bekijk het volledige overzicht van BHV- en veiligheidstrainingen van SBN en zorg dat jouw team klaarstaat wanneer het erop aankomt.